Paul Holz (1883-1938)

Herzlichen Dank gilt unserer Übersetzerin Natalia Zborka, M.A.

1883

Paul Max Friedrich Holz wurde am 28. Dezember in Riesenbrück als zweites von 16 Kindern geboren.

Seine Eltern waren der Büdner Johann Friedrich Gottlieb Holz (1851-1931) und dessen Frau Pauline Wilhelmine Christiane Holz, geb. Hoth (1859-1908).

Paul Max Friedrich Holz urodził się 28 grudnia w Riesenbrück jako drugie z szesnaściorga dzieci.

Jego rodzicami byli osadnik Johann Friedrich Gottlieb Holz (1851–1931) i jego żona Pauline Wilhelmine Christiane  Holz z domu Hoth (1859–1908).

Paul Max Friedrich Holz was born on December 28th in Riesenbrück as the second of sixteen children. His parents were the smallholder Johann Friedrich Gottlieb Holz (1851–1931) and his wife Pauline Wilhelmine Christiane Holz, née Hoth (1859–1908).

1890–1897

Holz besuchte die einklassigen Volksschulen in Uhlenkrug und Rödershorst.

Später wechselte der Junge auf eine mehrklassige Schule in Neuwarp (Nowe Warpno) am Stettiner Haff.

Uczęszczanie do jednoklasowych szkół podstawowych w Uhlenkrug i Rödershorst.

Później chłopiec kontynuował naukę w szkole (wieloklasowej) lub (z klasami łączonymi) w Nowym Warpnie nad Zalewem Szczecińskim.

 Holz attended the village schools in Uhlenkrug and Rödershorst. He later transferred to a multi-grade school in Nowe Warpno (Neuwarp) on the southern shore of the Szczecin Lagoon.

1897

Einsegnung (Konfirmation).

Bierzmowanie (konfirmacja).

Paul received his confirmation.

1898–1901

Auf Vermittlung seines ehemaligen Lehrers Rutzen aus Rödershorst besuchte Holz die „Seminar-Präparanden-Anstalt“ in Pölitz (Police) bei Stettin (Szczecin).

Za pośrednictwem swojego byłego nauczyciela Rutzena z Rödershorst Holz uczęszczał do „Seminar-Präparanden-Anstalt“ (Seminarium Nauczycielskiego) w Policach pod Szczecinem.

Recommended by his former teacher Rutzen from Rödershorst, Holz enrolled in the Seminar-Präparanden-Anstalt, an Educator Preparation Institute (EPI) in Police (Pölitz) near Szczecin (Stettin).

1901–1904

Auf dem Königlichen Schullehrer-Seminar in Pölitz (Police) absolvierte Paul Holz seine Ausbildung zum Volksschullehrer.

 W Królewskim Seminarium Nauczycielskim w Policach Paul Holz zdobył kwalifikacje nauczyciela szkół podstawowych.

He received his formal training as a primary school teacher at the Königliches Schullehrer-Seminar, a teachers’ seminar, in Police (Pölitz).

1904

Am 1. April trat der junge Lehrer seine erste Stelle an der öffentlichen Volksschule in Schwanenbeck (Suchanówko) an.

1 kwietnia młody nauczyciel rozpoczął pracę w publicznej szkole podstawowej w w Suchanówku .

On April 1st, Holz began his first teaching position at the public elementary school in Suchanówko (Schwanenbeck).

 1905–1906

Holz leistete seinen Militärdienst als Soldat im Infanterie-Regiment in Kolberg (Kołobrzeg) ab.

Holz odbył służbę wojskową jako żołnierz w pułku piechoty w Kołobrzegu.

He completed his military service in the infantry regiment which was stationed in Kołobrzeg (Kolberg).

 1906–1914

Am 15. Oktober trat er eine Anstellung als Lehrer an der öffentlichen Schule in Jatznick an.

15 października Holz rozpoczął pracę jako nauczyciel w szkole publicznej w Jatznick.

On October 15th, Holz started working at the public school in Jatznick.

1910

Die ersten nachweisbaren Zeichnungen entstanden.

An der Jatznicker Schule fertigte Holz einen Wandfries mit dem Titel „Fahrendes Volk“ an.

Pojawiły się pierwsze udokumentowane rysunki.

W Szkole w Jatznick  Holz namalował na ścianie fryz zatytułowany „Lud wędrowny”.

His earliest known artworks date from this period. At the Jatznick school, he created a frieze titled „Fahrendes Volk“ (wandering folk).

1911

Er legte die zweite Volksschullehrerprüfung am  Lehrerseminar in Pölitz (Police) ab.

Zdanie II. egzaminu dla nauczycieli szkół podstawowych w seminarium nauczycielskim w Policach.

He passed his teacher training at the teachers’ seminar in Police (Pölitz).

1912

Holz besuchte die 24. Ausstellung der Berliner Secession.

 Odwiedziny 24. wystawy „Berlińskiej Secesji”.

Holz visited the 24th exhibition of the Berlin Secession, an influential modern art movement.

 1914

Der junge Künstler verkaufte erstmalig eigene Arbeiten.

Anfang August wurde Holz zum Kriegsdienst einberufen. Zunächst diente er im Ersatzbataillon 140 in Hohensalza (Inowrocław), später als Vizefeldwebel der Landwehr im A.O.K. 9 bei Lodz (Łódź).

Im November verlobte er sich mit Lea Kruse (1884-1968), der Tochter des Jatznicker Hauptlehrers Bernhard Kruse.

Młody artysta po raz pierwszy sprzedał swoje rysunki.

Na początku sierpnia Holz został powołany do wojska. Początkowo służył w 140. batalionie rezerwowym w Inowrocławiu, a później jako podoficer Landwehry w AOK 9 w Łodzi.

W listopadzie zaręczył się z Lea Kruse (1884-1968), córką dyrektora szkoły w Jatznick Bernharda Kruse.

Holz sold his drawings for the first time. In August, he was conscripted into military service. He initially served in reserve battalion 140 in Inowrocław (Hohensalza) and later as a vice-sergeant in the Landwehr with Army Group 9 near Łódź. Later in November, he got engaged to Lea Kruse (1884–1968), the daughter of Jatznick’s head teacher, Bernhard Kruse.

1915

Aufgrund einer schweren Magen- und Darmerkrankung wurde Holz am 10. November als dienstuntauglich erklärt und aus dem Militärdienst entlassen.

Z powodu poważnej choroby żołądka i jelit Holz został uznany za niezdolnego do służby 10 listopada i zwolniony ze służby wojskowej.

Due to a serious gastrointestinal illness, Holz was declared invalid for military service and discharged on November 10th.

1916

Nach seiner Entlassung aus dem Militärdienst nahm er seinen Schuldienst wieder auf – zunächst in Klein-Lienichen (Linówko) bei Stargard (Stargard Szczeciński),  später in Pinnow bei Malchin. Beide Einsätze wurden vom Provinzial-Schul-Kollegium angeordnet.

Im November beteiligte sich Holz an der ersten Ausstellung des Pommerschen Künstlerbundes in Stettin (Szczecin), dessen Mitglied er bis 1922 blieb.

Po zakończeniu służby wojskowej Holz wznowił pracę nauczyciela. Najpierw w Linówku koło Stargardu Szczecińskiego, a później w Pinnowie koło Malchina Oba te wyjazdy zostały mu zlecone przez Prowincjonalne Kolegium Szkolne.

W listopadzie wziął również udział w 1. Wystawie „Pomorskiego Związku Artystów“ w Szczecinie, którego członkiem był w latach 1916–1922.

Following his discharge, Holz resumed his teaching career—first in Linówko (Klein-Lienichen) near Stargard Szczeciński (Stargard) and later in Pinnow near Malchin, both were assigned by the provincial school board. In November, he also took part in the inaugural exhibition of the Pommerschen Künstlerbund in Szczecin (Stettin), remaining a member until 1922.

1917

Paul Holz und Lea Kruse heirateten am 28. Dezember.

Paul Holz i Lea Kruse pobrali się 28 grudnia.

On December 28th, Paul Holz and Lea Kruse got married.

1918–1923

Holz erhielt eine Anstellung an einer öffentlichen Gemeindeschule in Stettin (Szczecin).

Das junge Ehepaar zog in eine Wohnung in der Blumenstraße.

 Holz otrzymał posadę nauczyciela w publicznej szkole gminnej w Szczecinie.

Młode małżeństwo wprowadziło się do swojego pierwszego mieszkania przy ulicy Blumenstraße.

Holz was employed at a public community school in Szczecin (Stettin). The couple moved into their first apartment on Blumenstraße.

1918

Am 5. Dezember wurde die erste gemeinsame Tochter Christiane (1918-2006) geboren.

5 grudnia urodziła się ich pierwsza córka, Christiane (1918-2006).

Their first daughter, Christiane (1918–2006), was born on December 5th.

 1920

Anfang des Jahres erhielt Holz eine Anstellung im Graphischen Kabinett der modernen Galerie Thannhauser in München.

Na początku roku Holz otrzymał posadęw Gabinecie Grafiki nowoczesnej Galerii Thannhauser w Monachium.

Early in the year, Holz was hired by the graphic department of the Galerie Thannhauser in Munich.

  1921

Am 7. Mai wurde die zweite Tochter Barbara (1921-1941) geboren.

Holz war Gründungsmitglied der Norddeutschen Secession. Zwischen dem 10. April und 15. Mai nahm er an deren erster Ausstellung teil. Bis 1927 beteiligte er sich regelmäßig an weiteren Ausstellungen der Gruppe.

Druga córka Barbara (1921–1941) urodziła się 7 maja.

Holz został  współzałożycielem „Secesji Północnoniemieckiej”.

W dniach 10 kwietnia – 15 maja 1921 roku uczestniczył w pierwszej wystawie Secesji. Kolejne wystawy miały miejsce w latach 1922–1927.

The second daughter, Barbara (1921–1941), was born on May 7th. Holz co-founded the Norddeutsche Secession and participated in its first exhibition from April 10th to May 15th. He continued to exhibit with the group through 1927.

1923–1924

Holz arbeitete als Vertretung für Bernhard Hinz als Zeichenlehrer an der Stettiner Bismarck-Oberrealschule.

Sein Kollege, der Maler Prof. Martin Paatz (1882-1962), erkannte sein künstlerisches Talent und erwähnte es in einem Jahresbericht an das Reichsministerium für Wissenschaft, Erziehung und Volksbildung in Berlin.

Holz pracował jako zastępca Bernharda Hinza na stanowisku nauczyciela rysunku w Gimnazjum im. Bismarcka w Szczecinie.

Jego kolega  malarz i profesor Martin Paatz (1882-1962), dostrzegł jego talent artystyczny i uwzględnił tę informację w rocznym sprawozdaniu dla berlińskiego Ministerstwa Rzeszy ds. Nauki, Edukacji i Wychowania.

Holz worked as a temporary drawing teacher at the Bismarck-Oberrealschule in Szczecin (Stettin). Professor Martin Paatz (1882–1962), his colleague and painter, recognized his artistic talents and reported them to the Ministry of Science, Education and Culture in Berlin.

 1924

Auf Anraten von Prof. Paatz legte Holz im Juni sein Staatsexamen als Zeichenlehrer an der Staatlichen Kunstschule in Berlin-Schöneberg ab.

Er bestand die Prüfung mit Auszeichnung.

Za radą profesora Paatza Paul Holz przystąpił w czerwcu di egzaminu państwowego na nauczyciela rysunku w Państwowej Szkole Artystycznej w Berlinie-Schönebergu.

Zdał egzamin z wyróżnieniem.

Encouraged by Prof. Paatz, Paul Holz took the state examination at the Staatliche Kunstschule in Berlin-Schöneberg in June, which he passed with distinction.

1927

In der ersten Jahreshälfte wurde Holz  Mitglied des Pädagogischen Prüfungsamtes am Provinzial-Schul-Kollegium sowie des Prüfungsausschusses für Zeichenlehrer.

Am 18. Juni wurde er zum Fachberater für den Zeichenunterricht in Nieder- und Oberschlesien ernannt, später auch in Pommern.

W pierwszej połowie roku Paul Holz został członkiem Pedagogicznego Biura Egzaminacyjnego przy Prowincjonalnym Kolegium Szkolnym  oraz Komisji Egzaminacyjnej dla nauczycieli rysunku.

18 czerwca został mianowany doradcą specjalistycznym ds.  nauczania rysunku na Dolnym i Górnym Śląsku, a później także na Pomorzu.

Holz became a member of the Examination Office at the Provinzial-Schul-Kollegium, a school board (PSB), and joined the committee for evaluating drawing teachers. On June 18th, he was appointed as a consultant for art education in Lower and Upper Silesia, and later also in Pomerania.

1928

Ab 1928 gehörte Holz der Norddeutschen Künstlervereinigung an, die die Norddeutsche Sezession ablöste.

Od 1928 roku Holz był członkiem „NorddeutscheKünstlervereinigung“, Północnoniemieckiego Stowarzyszenia Artystów, które zastąpiło Secesję Północnoniemiecką.

He became a member of the association Norddeutsche Künstlervereinigung, the successor to the Norddeutsche Secession.

 1928–1929

In den Jahren 1928 und 1929 wurde Holz wegen schwerer Erkrankung mehrfach vom Schuldienst beurlaubt.

Wlatach 1928–1929 Holz był wielo krotnie zwalniany z pracy w szkole z powodu ciężkiej choroby.

Due to serious illness, Holz was granted extended leave from teaching.

1930

Holz trat dem Künstlerbund Schlesien bei.

Im Juni desselben Jahres zog die Familie in ein Reihenhaus im Pirolweg 28 am Stadtrand von Breslau (Wrocław).

Holz został członkiem „Związku Artystów Śląska”.

W czerwcu tego samego roku rodzina przeniosła się do domu szeregowego przy Pirolweg 28 na przedmieściach Wrocławia.

He joined the Künstlerbund Schlesien. In June, the family moved to a townhouse on Pirolweg 28, located on the outskirts of Wrocław (Breslau).

1932

Im Januar wurde die Staatliche Akademie für Kunst und Kunstgewerbe in Breslau geschlossen.

Im Zuge der Brüningschen Notverordnung und den damit verbundenen Sparmaßnahmen wurden sämtliche Lehrkräfte entlassen.

W styczniu zamknięto Państwową Akademię Sztuk Pięknych we Wrocławiu.

Wszyscy nauczyciele zostali zwolnieni w ramach „brunszwickiej ustawy nadzwyczajnej” i związanych z nią  cięć budżetowych.

The State Academy for Art and Crafts in Wrocław (Breslau) was closed in January. Due to Chancellor Heinrich Brüning’s austerity measures, resulting in the dismissal of all faculty members.

 1933

Wegen „politischer Unzuverlässigkeit“ und in Folge einer Denunziation wurde Holz vom Dienst am Staatlichen Friedrichs-Gymnasium suspendiert.

Wenig später verlor er auch alle weiteren schulischen Ämter.

Ende des Jahres erkrankte der Künstler abermals schwer.

Z powodu „politycznej niewiarygodności” i na skutek donosu Holz został służby zawieszony w obowiązkach nauczyciela w Państwowym Gimnazjum im. Fryderyka.

Kilka dni później stracił również wszystkie inne stanowiska w szkole.

Pod koniec roku artysta ponownie ciężko zachorował.

Holz was suspended from the Friedrichs-Gymnasium on grounds of „political unreliability“ following a denunciation. Soon after, he lost all other educational positions. He became seriously ill again later that year.

 1934

Anfang April trat Holz eine neue Stelle als Oberschullehrer für Kunsterziehung am Knabengymnasium Domschule in Schleswig an.

Im Mai zog die vierköpfige Familie in ihr neues Zuhause in der Chemnitzstraße 80.

Na początku kwietnia Holz objął nowe stanowisko nauczyciela sztuki w szkole średniej dla chłopców w Gimnazjum Domowym w Szlezwiku.

W maju czteroosobowa rodzina wprowadziła się do nowego domu przy Chemnitzstraße 80.

In April, Holz accepted a new position as senior art teacher at the Domschule in Schleswig. In May, the family moved into their new home on Chemnitzstraße 80.

 1935

Vom 17. Februar bis zum 10. März 1935 stellte Paul Holz gemeinsam mit Künstlern wie Maria Rasch (1897-1959), Hans Jaenisch (1907-1989) und Xaver Fuhr (1898-1973) in der Berliner Galerie von der Heyde aus.

Von April bis Juli war er krankheitsbedingt vom Schuldienst beurlaubt.

W dniach  17 lutego – 10 marca 1935 roku Paul Holz zorganizował  wspólną wystawę w berlińskiej galerii von der Heyde z innymi niemieckimi malarzami, takimi jak: Maria Rasch (1897-1959), Hans Jaenisch (1907-1989) i Xaver Fuhr (1898-1973).

Ze względu na chorobę Holz był zwolniony z pracy od kwietnia do lipca.

From February 17th to March 10th, Holz exhibited alongside other artists such as Maria Rasch, Hans Jaenisch, and Xaver Fuhr at the Galerie von der Heyde in Berlin. From April to July, he was on medical leave.

1937

Anfang des Jahres erschienen im Berliner Tageblatt die „Notizen eines Zeichners“.

Im Januar bezog die Familie ihr Haus am Neuwerk 7.

Unter dem Motto „Leben auf dem Lande“ präsentierte Holz seine Werke in Einzelausstellungen: zwischen Januar und Februar in der  Galerie von der Heyde in Berlin und zwischen März und April im Kölner Kunstverein.

Na początku roku w „Berliner Tageblatt” ukazały się „Notatki rysownika”.

W styczniu rodzina wprowadziła się do domu przy Neuwerk 7.

Pod hasłem „Życie na wsi” Holz zaprezentował swoje prace na indywidualnej wystawie w berlińskiej galerii von der Heyde od stycznia do lutego oraz w Kunstverein w Kolonii (marczec – kwiecień).

The „Notes of a Draftsman“ were published in the Berliner Tageblatt. In January, the family moved into their house at Neuwerk 7. Under the theme „Life in the Countryside,“ Holz presented solo exhibitions at the Galerie von der Heyde in Berlin (January–February) and at the Kölner Kunstverein (March–April).

1938

Paul Holz verstarb überraschend am 19. Januar im Alter von nur 54 Jahren.

Seine Urne wurde am 12. Juli im Grab seines Bruders in Uhlenkrug beigesetzt.

Paul Holz zmarł nagle 19 stycznia w wieku zaledwie 54 lat.

Jego urnę złożono 12 lipca w grobie jego brata w Uhlenkrug.

Paul Holz died unexpectedly on January 19th at the age of 54. His urn was interred on July 12th in his brother’s grave in Uhlenkrug.